Η ταινία για τον Άγιο Νεκτάριο, του Γρηγόρη Γρηγορίου, του 1969

Το 2021 βγήκε στους κινηματογράφους η ταινία της Yelena Popovic «Ο άνθρωπος του Θεού», που αναφέρεται στον Άγιο Νεκτάριο, τον Άγιο του 20ου αιώνα. Όμως αυτής της ταινίας υπήρξε μια άλλη ελληνική κινηματογραφική ταινία: «Ο Άγιος Νεκτάριος – ο προστάτης των φτωχών» του 1969, σε παραγωγή Τζέϊμς Πάρις. Με αφορμή τη σημερινή γιορτή του Αγίου θυμίζουμε την ταινία του 1969.

Ένα κοινωνικό δράμα σε σκηνοθεσία του σπουδαίου Γρηγόρη Γρηγορίου και σενάριο Κικής Σεγδίτσας και Αντώνη Δαυίδ. Το σενάριο κινείται σε δύο χρόνους, στη σύγχρονη εποχή και με φλας μπακ στη ζωή του Αγίου Νεκταρίου. Στους βασικούς ρόλους: 

• Χρήστος Πολίτης, Άγιος Νεκτάριος
• Ανδρέας Μπάρκουλης, Τάσος Μαντάς
• Βέρα Κρούσκα, Βέρα Μαντά.

Παίζουν ακόμα ο Στέφανος Στρατηγός, ο Μάκης Ρευματάς και αρκετοί άλλοι ηθοποιοί. 

Η ταινία στην πρώτη της προβολή έκοψε 93.443 εισιτήρια και ήλθε 62η σε σύνολο 99 ταινιών της περιόδου. 

Πρόκειται για τη δεύτερη κατά σειρά ταινία στην οποία ο Ανδρέας Μπάρκουλης υποδύεται έναν ρόλο με το όνομα “Μαντάς”. Η άλλη ήταν η δημοφιλής ταινία Τζένη – Τζένη. 

Η υπόθεση της ταινίας έχει ως εξής και δικαιώνει, θα λέγαμε, το «θαυματουργός» που συνοδεύει μέχρι σήμερα τον Άγιο Νεκτάριο: Μια χορεύτρια, η Βέρα, είναι παντρεμένη μ’ έναν πυρηνικό επιστήμονα, τον Τάσο. Η ίδια πάσχει από σκλήρυνση κατά πλάκας και βρίσκεται σε πολύ δύσκολη κατάσταση. Σ’ ένα εκκλησάκι της Αίγινας, σύμφωνα με φήμες, συμβαίνουν υπερφυσικά πράγματα. Αληθινά θαύματα. Πρόεδρος της κοινότητας είναι ο πατέρας του Τάσου, έτσι ο δεύτερος έχει την ευκαιρία να ζήσει από κοντά πολλά ανάλογα περιστατικά. Η κατάκοιτη Βέρα διαβάζει τη βιογραφία του Αγίου Νεκταρίου, πολιούχου Αγίου του νησιού, τη ζωή του οποίου παρακολουθούμε παράλληλα. Αυτό συντελεί στην ενδυνάμωση της θρησκευτικής πίστης, τόσο της ηρωίδας, όσο και του συζύγου της. Μια νεότερη διάγνωση αλλάζει τα δεδομένα, και η Βέρα με μια χειρουργική επέμβαση θεραπεύεται εντελώς. 

Είναι ενδιαφέρον το γεγονός ότι στην ταινία …μπλέκεται η πίστη με την επιστήμη, αφού η ηρωίδα που χρήζει ιάσεως είναι σύζυγος πυρηνικού επιστήμονα στο Δημόκριτο. Η σχέση της με τον Άγιο ξεκινάει από την ανάγνωση του βίου του. Παρά τον …αναπόφευκτο μελοδραματισμό της υπόθεσης, η ταινία στα χέρια του έμπειρου σκηνοθέτη Γρηγόρη Γρηγορίου αποκτά ανθρωπιά και χαρακτηρίζεται από λεπτές ψυχολογικές αποχρώσεις.

Το κομμάτι που αφορά στη ζωή του Αγίου, είναι άψογα κινηματογραφημένο και αποτελεί από μόνο του ένα ντοκιμαντέρ για τον Άγιο. Ο Χρήστος Πολίτης, ο ζεν πρεμιέ της εποχής, με την καθοδήγηση του Γρηγόρη Γρηγορίου, ανταποκρίνεται με ταλέντο στην ενσάρκωση του Αγίου, από τη νεαρή του ηλικία μέχρι τα γεράματά του. Μάλιστα, με πειστικότητα υπηρετεί και το λειτουργικό κομμάτι της ταινίας, που αφορά στις Ακολουθίες της Εκκλησίας τις οποίες τελεί υποδυόμενος τον Άγιο. 

Επίσης, η ταινία έχει καταγράψει προσκύνημα στο μοναστήρι του Αγίου Νεκταρίου στην Αίγινα, με τους χιλιάδες πιστούς και τον Ανδρέα Μπάρκουλη και την Βέρα Κρούσκα ανάμεσά τους.

Η ταινία ανήκει πλέον στην εταιρία Καραγιάννης-Καρατζόπουλος.

Με τη νέα ταινία, της Yelena Popovic, ο Άγιος Νεκτάριος κατακτά ένα κινηματογραφικό ρεκόρ, καθώς είναι ο μοναδικός Άγιος της Ορθόδοξης Εκκλησίας για τον οποίο έχουν γυριστεί δύο ταινίες, σε διάστημα 50 ετών. 

Το κείμενο είναι του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου και δημοσιεύθηκε εδώ

O βίος του Αγίου

Ο Άγιος Νεκτάριος, γνωστός και ως Νεκτάριος Πενταπόλεως και ως Νεκτάριος Αιγίνης (κατά κόσμον Αναστάσιος Κεφαλάς, Σηλυβρία Ανατολικής Θράκης, 1 Οκτωβρίου 1846 – Αθήνα, 8 Νοεμβρίου 1920), ήταν Έλληνας Θρακιώτης επίσκοπος και θεολόγος με καταγωγή από τη Χίο, σύγχρονος θαυματουργός Άγιος της Ανατολικής Ορθοδόξου Εκκλησίας. Υπήρξε λαοφιλής ιεράρχης, ποιμενάρχης και παιδαγωγός στα τέλη του 19ου με αρχές του 20ού αιώνα.

Ο Άγιος Νεκτάριος είναι ο άγιος της υπομονής. Θεωρείται προστάτης των αδυνάτων, των φτωχών και όλων όσοι αναζητούν εργασία. Με εισηγητική πρόταση επιτροπής καθηγητών φυσικής αγωγής ανακηρύχθηκε προστάτης άγιος των γυμναστών.

Αγιοκατάταξη και αποκατάσταση
Στις 2 Σεπτεμβρίου 1953 πραγματοποιήθηκε η ανακομιδή των λειψάνων του στην Αίγινα, από τον Μητροπολίτη Ύδρας Προκόπιο και τον αντιστασιακό Μητροπολίτη Ηλείας Αντώνιο.

Το 1960 ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Παντελεήμων Α΄ με μια εμπεριστατωμένη εισήγηση στην Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος υποστήριξε την αγιότητα του Νεκταρίου Κεφαλά. Σαράντα έτη μετά την κοίμηση του ανακηρύχθηκε Άγιος, στις 20 Απριλίου του έτους 1961 από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Αθηναγόρα καθώς αξιολόγησε τα θαύματα όπως και το μεγάλο ποιμαντικό και εκκλησιαστικό έργο. Η επίσημη διαδικασία ανακήρυξής του έγινε στις 5 Νοεμβρίου του 1961. Με την ανακήρυξη του Νεκταρίου Κεφαλά σε Άγιο ο Αθηναγόρας αποφάσισε ακόμα πως οι άντρες και οι γυναίκες που φέρουν τα ονόματα Νεκτάριος και Νεκταρία θα εορτάζουν στις 9 Νοεμβρίου και όχι στις 11 Ιουλίου όπως ίσχυε μέχρι τότε.

Μόλις το 1998 και ένα χρόνο μετά την εκλογή του στον Πατριαρχικό θρόνο, ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας Πέτρος Ζ’ απεκατέστησε συνοδικώς την κανονική τάξη περί του προσώπου του Αγίου Νεκταρίου, Μητροπολίτου Πενταπόλεως. Η Ιερά Σύνοδος του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας εξέδωσε Συνοδικὴ διαγνώμη «πρὸς ἐκζήτησιν συγχωρήσεως παρὰ τοῦ Ἁγίου Νεκταρίου διὰ τὴν γενομένην εἰς αὐτὸν ἀδικίαν ὑπὸ τῶν προαπελθόντων πατέρων καὶ ἀδελφῶν τοῦ Πατριαρχικοῦ θρόνου Ἀλεξανδρείας».

Όλος ο βίος του Αγίου Νεκταρίου