John Cleese: Ο 87χρονος που έρχεται για stand up comedy στην Κύπρο – Ο θρύλος των Monty Python

Όταν ο John Cleese ανέβει στη σκηνή του Σταδίου Ελευθερία στη Λευκωσία, στις 10 Νοεμβρίου 2026, θα έχει μόλις κλείσει τα 87 του χρόνια. Και ο τίτλος της παράστασης δύσκολα θα μπορούσε να είναι περισσότερο… Cleese: «Last Time To See Me Before I Die».

Η εμφάνιση θα είναι η πρώτη του στην Κύπρο. Πρόκειται για ένα προσωπικό one-man show, στο οποίο επιστρέφει στις ιστορίες των Monty Python και του Fawlty Towers, αλλά μιλά επίσης για τη φήμη, το γήρας και τον θάνατο με το μαύρο χιούμορ που χαρακτηρίζει ολόκληρη την καριέρα του.

Από τη Νομική στους Monty Python

Ο John Marwood Cleese γεννήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 1939, στο Weston-super-Mare της Αγγλίας. Είναι μοναχοπαίδι. Ο πατέρας του εργαζόταν στις ασφάλειες και η μητέρα του, Muriel, ήταν γνωστή για τον ιδιαίτερα έντονο χαρακτήρα της – μια σχέση για την οποία ο ίδιος ο Cleese έχει μιλήσει εκτενώς αργότερα, συνδέοντάς την ακόμη και με τα πολλά χρόνια ψυχοθεραπείας που έκανε.

Υπάρχει μάλιστα μια εξαιρετικά «Python» λεπτομέρεια στην οικογενειακή του ιστορία: το πραγματικό επώνυμο της οικογένειας ήταν Cheese. Ο πατέρας του γεννήθηκε Reginald Francis Cheese και άρχισε να χρησιμοποιεί το Cleese όταν κατατάχθηκε στον βρετανικό στρατό το 1915. Την ιστορία έχει επιβεβαιώσει ο ίδιος ο John Cleese.

Σπούδασε Νομική στο Downing College του Cambridge, αλλά η ζωή του άλλαξε όταν μπήκε στη θρυλική φοιτητική ομάδα Cambridge Footlights. Εκεί γνώρισε τον Graham Chapman, με τον οποίο δημιούργησε μία από τις σημαντικότερες συγγραφικές συνεργασίες στην ιστορία της βρετανικής κωμωδίας.

Το φαινόμενο Monty Python

Το 1969 ο Cleese, μαζί με τους Graham Chapman, Michael Palin, Terry Jones, Eric Idle και Terry Gilliam, δημιούργησε το Monty Python’s Flying Circus.

Η σειρά προβλήθηκε σε 45 επεισόδια και τέσσερις σεζόν και διέλυσε σχεδόν όλους τους μέχρι τότε κανόνες της τηλεοπτικής κωμωδίας. Δεν χρειαζόταν πάντοτε punchline, τα σκετς μπορούσαν να διακόπτονται απότομα και το παράλογο παρουσιαζόταν σαν απολύτως φυσιολογικό.

Ο πανύψηλος Cleese –περίπου 1,96 μ.– έγινε ιδανικός για ένα είδος σωματικής κωμωδίας που έμοιαζε ακόμη πιο παράλογο λόγω της αυστηρής, σχεδόν αριστοκρατικής εμφάνισής του.

Από τις πιο διάσημες στιγμές του παραμένουν το Dead Parrot, το Argument Clinic και φυσικά το Ministry of Silly Walks, όπου ο σοβαροφανής δημόσιος υπάλληλος του Cleese περπατά με τον πιο γελοίο τρόπο που θα μπορούσε να επινοηθεί.

Παρότι εγκατέλειψε την τηλεοπτική σειρά μετά την τρίτη σεζόν, συνέχισε να συνεργάζεται με την ομάδα στις κινηματογραφικές ταινίες, μεταξύ άλλων στα Monty Python and the Holy Grail, Life of Brian και The Meaning of Life.

Basil Fawlty: ο ρόλος που τον έκανε αθάνατο

Μετά τους Python ήρθε ένας χαρακτήρας ίσως ακόμη πιο ταυτισμένος με τον ίδιο: ο Basil Fawlty.

Ο Cleese δημιούργησε και έγραψε το Fawlty Towers μαζί με την τότε σύζυγό του Connie Booth, η οποία υποδυόταν την Polly. Η κωμωδία διαδραματιζόταν σε ένα μικρό ξενοδοχείο και ο Basil ήταν νευρωτικός, αυταρχικός, σνομπ, οξύθυμος και μονίμως ένα βήμα πριν από τη νευρική κατάρρευση.

Το εντυπωσιακό είναι ότι έγιναν μόλις 12 επεισόδια, σε δύο σεζόν το 1975 και το 1979. Κι όμως, το Fawlty Towers παραμένει ένα από τα έργα με τα οποία ταυτίζεται περισσότερο η βρετανική τηλεοπτική κωμωδία.

Το ψάρι που του έφερε BAFTA και Όσκαρ… σχεδόν

Το 1988 ο Cleese συνυπέγραψε και πρωταγωνίστησε στο A Fish Called Wanda, μαζί με τους Jamie Lee Curtis, Kevin Kline και Michael Palin.

Η ταινία αποτέλεσε τεράστια διεθνή επιτυχία. Ο Cleese κέρδισε το BAFTA Α’ Ανδρικού Ρόλου, ενώ το σενάριό του ήταν υποψήφιο για Όσκαρ Πρωτότυπου Σεναρίου.

Αργότερα πέρασε με άνεση και σε μεγάλες χολιγουντιανές παραγωγές. Οι νεότερες γενιές τον γνώρισαν ως τον Nearly Headless Nick στις δύο πρώτες ταινίες Harry Potter, ως τη φωνή του King Harold στα Shrek, αλλά και στον κόσμο του James Bond: εμφανίστηκε αρχικά ως ο βοηθός του Q, «R», στο The World Is Not Enough και στη συνέχεια έγινε ο ίδιος ο Q στο Die Another Day.

Τέσσερις γάμοι και δύο κόρες

Η προσωπική ζωή του Cleese υπήρξε σχεδόν εξίσου πολυτάραχη.

Παντρεύτηκε τέσσερις φορές. Με την πρώτη του σύζυγο, την ηθοποιό και σεναριογράφο Connie Booth, απέκτησε την κόρη του Cynthia. Ακολούθησε ο γάμος του με την Αμερικανίδα ηθοποιό Barbara Trentham, με την οποία απέκτησε τη δεύτερη κόρη του, Camilla Cleese, που έγινε επίσης κωμικός. Ο τρίτος γάμος του ήταν με την ψυχοθεραπεύτρια Alyce Faye Eichelberger.

Το τρίτο διαζύγιο έγινε διάσημο λόγω του τεράστιου οικονομικού διακανονισμού. Ο Cleese είχε δηλώσει ότι αναγκάστηκε ουσιαστικά να επιστρέψει στις περιοδείες για να καλύψει τις οικονομικές του υποχρεώσεις και ονόμασε χαρακτηριστικά μία από αυτές «The Alimony Tour».

Από το 2012 είναι παντρεμένος με την σχεδιάστρια κοσμημάτων Jennifer Wade, η οποία είναι περισσότερο από 30 χρόνια νεότερή του.

Ψυχοθεραπεία, δημιουργικότητα και ένας άνθρωπος που δεν αποφεύγει τη σύγκρουση

Ένα λιγότερο γνωστό κομμάτι της ζωής του είναι το μακροχρόνιο ενδιαφέρον του για την ψυχολογία και την ψυχοθεραπεία. Έχει μιλήσει δημόσια για το πόσο τον επηρέασε η σχέση με τη μητέρα του και για τον τρόπο με τον οποίο η θεραπεία άλλαξε σταδιακά τις δικές του σχέσεις. Συνεργάστηκε μάλιστα με τον ψυχίατρο Robin Skynner σε βιβλία γύρω από τις ανθρώπινες σχέσεις και την οικογένεια.

Τα τελευταία χρόνια παραμένει επίσης ένας έντονα δημόσιος σχολιαστής για την ελευθερία της κωμωδίας, την πολιτική ορθότητα και τα όρια της σάτιρας – θέματα για τα οποία οι απόψεις του προκαλούν συχνά τόσο υποστήριξη όσο και αντιδράσεις.

Στα 87 του, ακόμη πάνω στη σκηνή

Ο τίτλος «Last Time To See Me Before I Die» μπορεί να ακούγεται σαν αποχαιρετισμός. Στην πραγματικότητα ταιριάζει απόλυτα σε έναν άνθρωπο που πέρασε περισσότερα από 60 χρόνια μετατρέποντας ακόμη και τα πιο άβολα θέματα –τον θυμό, τις αποτυχίες, το διαζύγιο, τα γηρατειά και τελικά τον ίδιο τον θάνατο– σε κωμωδία.

Ο John Cleese εμφανίζεται την Τρίτη 10 Νοεμβρίου 2026, στις 19:30, στο Στάδιο Ελευθερία στη Λευκωσία. Τα εισιτήρια ξεκινούν από €35.

Μάθε και αυτό: Ricky Gervais: Η ζωή του ανθρώπου που άλλαξε τη σύγχρονη κωμωδία