Το Πορτοκάλι είναι οι Πορτογάλοι

Ακριβώς! Η λέξη «πορτοκάλι» είναι ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα στην ετυμολογία όπου το όνομα του εμπόρου (ή της χώρας προέλευσης) αντικατέστησε το όνομα του ίδιου του προϊόντος.

Η διαδρομή της λέξης στα ελληνικά είναι η εξής: Portugal (Πορτογαλία) – Portogallo (Ιταλικά) – Πορτοκάλι (Ελληνικά).

Γιατί συνέβη αυτό;

Πριν εμφανιστούν οι Πορτογάλοι στη Μεσόγειο, οι λαοί της περιοχής γνώριζαν ήδη τα νεράντζια (τα πικρά πορτοκάλια), τα οποία είχαν φέρει οι Άραβες αιώνες νωρίτερα.

Όταν οι Πορτογάλοι θαλασσοπόροι έφεραν από την Κίνα τη γλυκιά ποικιλία (το Citrus sinensis), αυτή ήταν τόσο ανώτερη και διαφορετική σε γεύση, που οι άνθρωποι χρειάζονταν μια νέα λέξη για να την ξεχωρίσουν. Επειδή το φρούτο έφτανε με πορτογαλικά πλοία, οι καταναλωτές άρχισαν να το ζητούν ως «το φρούτο που φέρνουν οι Πορτογάλοι».

Η γλωσσική «μοιρασιά» της Ευρώπης

Είναι ενδιαφέρον ότι η Ευρώπη χωρίστηκε γλωσσικά στα δύο με βάση το ποιος έφερε το φρούτο σε κάθε περιοχή:

Το παράδοξο της Πορτογαλίας

Το πιο διασκεδαστικό σε αυτή την ιστορία είναι ότι οι ίδιοι οι Πορτογάλοι δεν λένε το πορτοκάλι “portugal”! Στη γλώσσα τους το ονομάζουν laranja. Δηλαδή, όλη η Νοτιοανατολική Ευρώπη τιμά την Πορτογαλία κάθε φορά που τρώει το φρούτο, αλλά οι ίδιοι οι Πορτογάλοι χρησιμοποιούν την παλιά ρίζα που προέρχεται από τα αραβικά.

Γνωρίζατε ότι κάτι παρόμοιο συμβαίνει και με τη γαλοπούλα, η οποία σε πολλές γλώσσες πήρε το όνομά της από χώρες που (λανθασμένα) θεωρούσαν ότι προέρχεται; Αύριο η συνέχεια!